Ta deseá tur hende un bon siman. Un komunidat ta funshoná a base di regla, palabrashon, kustumber, kuadro di balor i norma ku ta generalmente akseptá komo e órden sosial di e komunidat. E struktura den kual e kòntròl i imponementu di e palabrashonnan tin di tuma lugá por kumpli ku e papel ku nan tin di desplegá a base di konfiansa i kredibilidat ku nan ta respirá.
****
E echo ku un mayoria a sostené e partidonan ku ta sostené e aktual elenko di gobernashon na Kòrsou (e eksistensia di legitimidat polítiko), no ta impliká ku e komunidat no tin derechi riba mobilisadornan ku ta kuida e derechonan fundamental ku nan tin derechi riba dje. Te hasta esnan ku konsientemente ke akseptá violashon di nan derechonan, ta protehá kontra di esnan ku sea pa ignoransia òf maluso di poder ke pisotiá e derechonan fundamental di kualke miembro di komunidat.
****
Parlamento di Kòrsou i Gabinete Schotte-I, ta malogrando herensia demokrátiko di generashon di polítikonan ku konosementu, abilidat i sentido di mishon a duna pueblo di Kòrsou. Despues di mas di 5 dékada di emansipashon (rekonosiendo ku na kaminda tabatin flakiamentu den e avanse) Kòrsou ta eksperensiá un retrogreso den direkshon di práktikanan ku bo ta topa den paisnan sup desaroyá.
****
Grupito ta bringa otro pa despues ku nan a haña puestonan di poder rekurí na repartimentu di lokual tin den mangasina di pueblo entre famia, amigu i esnan ku a sostené nan. Sea kual sea e prestashon ku nan tabatin den un determinado puesto, gerente tin di hala un banda pa traha lugá pa esun ku e grupito ku a haña poder ke pone. Awe ata nos ku e pretenshon ku nan mester por kore ku Wes pa apuntá otro.
****
Laga mi ripití ku retórika polítiko ta un instrumento pa kue punto ora bo ta den rivalidat polítiko. Retórika sinembargo no ta lokual tin di apliká pa yega na desishonnan di maneho i tumamentu di posishon riba asuntunan di peso. Buskamentu di informashon selektivo pa defendé bo imáhen polítiko ta un asuntu, pero ora ku e ta kondusí na mobilisashon sosial pa destruí outoridat di un pilar di nos estado di derecho ku ta poder hudisial, ta yega e momentu ku ami ta bisa te aki i no mas leu.
****
Si bo no ta di akuerdo ku un veredikto bo ta atendé esei den e kadena Hudisial. Si bo tin duda den integridat di un Wes tambe tin kaminda pa kana den e kadena Hudisial. Kuestion di poder legislativo i ehekutivo mete denter di poder Hudisial ta establesementu di un órden estatal kaminda despotanan por hasi i deshasí. Básikamente ta esei ta sosodé kaba. E elenko di poder aktual ta dal bai te ora ku elektorado kore ku nan.
****
E situashon na Kòrsou ta den un direkshon alarmante. Mi a atvertí kaba pa e konsekuensia pa komunidat ora ku e impakto di e manipulashonnan ku i rondó di empresanan vital di Gobièrnu revelá su mes riba tèrmino mediano i largu. CFT a ekspresá su preokupashon pa e sanidat finansiero di algun dje empresanan kaba. Ku Gobièrnu di Reino tambe ta ekspresá preokupashon pa maneho finansiero na Kòrsou ta lógiko. E reakshon di minister di Finansa, George Jamaloodin, riba e preokupashon di Gobièrnu di Reino, ta bisa mas di su falta di konosementu di materia ku di lokual ta na órden.
****
Enbes di hasi algu kontra di e lokual nan a pretendé Gabinete de Jongh-Elhage tabata faya riba dje, Gabinete Schotte-I no ta hasi nada mas ku malusá e divishonnan kreá durante dje proseso estatal pa mantené posishon di poder. Ami no ta mira kiko ta lokual ta ser hasí pa minimalisá deterioro serka e klasenan sosial mas abou. Lokual tin ta faboresementu di grupitonan riba lomba di esnan ku tabata anhelá un kambio.
****
Na momentu ku e repartishon di entrada den un pais ta malu (konsentrashon di rikesa serka un grupo chikitu), e tenshon entre e klasenan sosial (segun definishon tradishonal) ta grandi. Na momentu ku e tenshon denter di klasenan sosial tradishonal ta grandi (desintegrashon di e respektivo gruponan), bo ta bai den direkshon di destabilidat di un komunidat. E selebre sosiólogo i ekonomista Hayek ta papia di tendensia di moveshon for di (enbes di na) un estado di ekilibrio. Den un estado di ekilibrio e mayoria tin un sorto di konsenso riba interpretashon di e realidat di pais.
****
Den paisnan supdesaroyá, esnan mas grave ta esnan den lokual nan ta yama e region sup-Sahara, e tendensia di desekilibrio ta na su nivel mas grave i ta manifestá su mes den gueranan interno duradero kaminda nèt esnan ku mester ta unifiká ta bringa otro den e forma mas barbáriko posibel. Serka nos semehante situashon no tei, pasobra e herensia sosio kultural te ainda ta di un pueblo mansu.
****
Pero e Kòrsou di awe ta unu ku manifestashonnan di komportashon desviante ku ta duna motibu pa teme ku e “core values” di e herensia sosio kultural ta flakiando. Porta a habri pa toleransia enbes di rechaso di komportashon inkorekto. Tin konfliktonan ta brota ku pa ousensia di un lider ku e outoridat ku e úniko komandante, Errol Cova, tabatin, kualke momentu por desbordá. Tin aktor ku ke ta komandante, pero pa falta di kontenido i outensidat mas bien mester wòrdu kalifiká komo komediante.
****
Te mañan ku poder di Dios. Kòrda ku bo kontribushon dirigí na This e-mail address is being protected from spambots. You need JavaScript enabled to view it ta bonbiní.











